ستافێ ئەکادیمی

July 16, 2026, 9:29 a.m.
عزام عبد الستار موسى (دكتورا)
پروفیسورێ هاریکار
پرۆفیسورێ هاریکار د كيميا زيانى دا

کیمیا
كولیژا زانست
زانکۆیا دهۆك

١٩٩٧ - ٢٠٠٢ بەکالۆریۆس د ساینسی دا د كیمیایێ دا، كۆلیژا ساینسی (زانست)، زانكۆیا مووسڵ، مووسڵ، عیراق.

٢٠٠٣ - ٢٠٠٥ ماستەر د ساینسی دا د كیمیا زیندوویی (Biochemistry) دا، كۆلیژا ساینسی (زانست)، زانكۆیا مووسڵ، مووسڵ، عیراق.

٢٠١١ - ٢٠١٥ دكتۆرا د كیمیا زیندوویی (Biochemistry) دا، زانكۆیا سارلاند، ساربروكن، ئەلمانيا.

  • ژ ساڵا ٢٠٠٥ تا نوكە: وانەگۆتنا كیمیا زیندوویی (Biochemistry) یا تیۆری و كرداری (عەمەلی) بۆ قۆناغێن سێیێ و چارێ ل پشكا كیمیایێ، و قۆناغا دووێ ل پشكا بایۆلۆجی، كۆلیژا زانست، زانكۆیا دهۆك.
  • ٢٠١٨-٢٠١٩، ٢٠١٩-٢٠٢٠، ٢٠٢٠-٢٠٢١: وانەگۆتنا كیمیا زیندوویی یا كلینیکی (Clinical Biochemistry) بۆ قوتابیێن دكتۆرایێ، پشكا بایۆلۆجی، كۆلیژا زانست، زانكۆیا دهۆك.
  • ٢٠١٨-٢٠١٩: وانەگۆتنا كیمیا زیندوویی یا پێشكەفتی (Advanced Biochemistry) بۆ قوتابیێن دكتۆرایێ، پشكا بایۆلۆجی، كۆلیژا زانست، زانكۆیا دهۆك.
  • ٢٠٢٠-٢٠٢١: وانەگۆتنا كیمیا زیندوویی یا پێشكەفتی (Advanced Biochemistry) بۆ قوتابیێن دكتۆرایێ، پشكا كیمیایێ، كۆلیژا زانست، زانكۆیا دهۆك.
  • ٢٠٠٥-٢٠٠٦: كیمیا شیكاری یا كرداری (Practical Analytical Chemistry) بۆ قۆناغا ئێكێ، پشكا بایۆلۆجی، كۆلیژا زانست، زانكۆیا دهۆك.
  • ٢٠٠٥-٢٠٠٦: كیمیا نەئەندامی یا كرداری (Practical Inorganic Chemistry) بۆ قۆناغا دووێ، پشكا كیمیایێ، كۆلیژا زانست، زانكۆیا دهۆك.
  • ٢٠٠٦-٢٠٠٧: وانەگۆتنا بابەتێ كیمیایێ بۆ قۆناغا چارێ یا ئامادەیی، قوتابخانەیا نێودەوڵەتی، دهۆک/ عیراق.
  • ٢٠٠٨-٢٠٠٩: كیمیا كلینیکی یا كرداری (Practical Clinical Chemistry) بۆ قوتابیێن دبلۆمێ، پشكا كیمیایێ، كۆلیژا زانست، زانكۆیا دهۆك.
  • ٢٠١١-٢٠١٥: پشكداربوون د كۆرسێن كرداری دا بۆ قوتابیێن بەکالۆریۆسێ (بایۆلۆجی)، زانكۆیا سارلاند، ساربروكن/ ئەڵمانیا.
  • ٢٠١٢-٢٠١٤: پشكداربوون د كۆرسێن كرداری دا بۆ قوتابیێن زانیاریێن زیندوویی (Bioinformatics)، زانكۆیا سارلاند، ساربروكن/ ئەڵمانیا.
  • ٢٠١٢-٢٠١٣: پشكداربوون د كۆرسێن كرداری دا بۆ قوتابیێن ماستەرێ (بایۆلۆجی)، زانكۆیا سارلاند، ساربروكن/ ئەڵمانیا.
  • پشكداربوون د پرۆسەیا خویندنا ئەلیكترۆنی (E-learning) دا بۆ قوتابیێن قۆناغێن سێیێ و چارێ، پشكا كیمیایێ، كۆلیژا زانست، زانكۆیا دهۆك.

ئەزموونا وانەگۆتنێ و پیشەیی

  • من بابەتێ كیمیایێ بۆ قوتابیێن قۆناغا دەهێ ل قوتابخانەیا نێودەوڵەتی، دهۆک – عیراق، د سالا خواندنێ یا ٢٠٠٦–٢٠٠٧ دا گۆتیە.
  • من بابەتێ كیمیا گشتی ل قوتابخانەیا میدیا یا كلاسیكی (Classical School of the Medes)، دهۆک – عیراق، د ماوێ د ناڤبەرا ٢٠١٦–٢٠٢٤ دا گۆتیە.

ئەزموونا كرداری د تاقیگەهێن پزیشكی (كلینیکی) دا

من د تاقیگەهێن پزیشكی دا كار كریە ب ڤی ڕەنگێ خوارێ:

  • تاقیگەها ئامێدی یا پزیشكی (Amedy Clinical Laboratory): دهۆک – عیراق، د ماوێ د ناڤبەرا ٢٠٠٧–٢٠٠٩ دا.
  • تاقیگەها الأوس یا پزیشكی (Al-Aws Clinical Laboratory): مووسڵ – عیراق، د ماوێ د ناڤبەرا ٢٠٠٩–٢٠١٠ دا.

البحث العلمي

  • Azzam A. Mosa , Reem N. Alsawaf, Mohammed A.H. Alobeady.(2025). "Study the Metabolism of Fatty Acids in Sera of COVID19 Patients in Duhok City/Iraq". International Journal of Environmental Sciences, Vol. 11 No. 6,236-42.
  • Neewar Ahmed Yaseen; Najlaa K. Issa; Azzam A. Mosa. "Evaluation of Bio-Activity of Urginea Maritima Follicle Extract Nanoparticles in Alloxan-Induced Diabetic Rats", Egyptian Journal of Veterinary Sciences, 56, 12, 2025, 3065-3081.
  • Maha Khalaf Ali, Fatimah Qassim Mohhamed Al-Hayyali, Azzam Abdusattar Mosa. (2025) "Evaluation of Several Doses of Taurine on Histological Changes and Angiogenesis in Rats. (2025). Journal of University of Babylon for Pure and Applied Sciences, 33(2), 139-152.
  • Yaseen, N. Ahmed, , Mosa, A. , and Issa, N. (2024). "Green Synthesis of Silver Nanoparticles (AgNPs) and its In-vitro Antioxidant Activity Using Urginea maritima Bulb Extract", Journal of Nanostructures, (article in press).
  • Mosa AA, Hamza MA, Khalaf MY. (2025) "Assessment of lipid profile and its association with acne vulgaris severity inadolescents and young adults: A cross-sectionals tudy in Kurdistan Region, Iraq", Qatar Medical Journal 2025(1):10.
  • Hamza, M. A., Mosa, A. A., & Khalaf, M. Y. (2025). "Total Iron-Binding Capacity and Lactate Dehydrogenase Association with Acne Vulgaris in Adolescents and Young Adults: A Cross-Sectional Study". Bangladesh Journal of Medical Science, 24(2), 589–597.
  • Ibrahiem, Aveen A.; Mosa, Azzam A.; and Mohammed, Lina Y. (2025) "Polyphenol Profile, Antioxidant Potential, Vitamin C and Mineral Contents of Crude Parsley Leaves Extract (Petroselinum crispum) and Its Isolated Apigenin: A Comparative Study," Baghdad Science Journal: Vol. 22: Iss. 5, Article 5.
  • Zeravan A. S. Ali, Azzam A. Mosa, Mohammed A. Hami and Rana T Altaee. (2024). "Chemical Warfare Agent: Toxicity and Health Effects of Sarin Gas (GB) ", Baghdad Journal of Biochemistry and Applied Biological Sciences, VOL. 5, NO.4, 1-29.
  • Abdullah B, Mosa A, Salih S, Jasim J, Yousif R, Mahmood S, Yousif D. (2024). "Serum Afamin in Prediabetic Individuals in Association with Insulin Resistance and Glycemic Indices: A Case-Control Study". Eur J Med Health Res, 2024; 2(4):86-91.
  • Salh, Farah Sameer, Azzam A. Mosa, Rana T. Altaee, and Suhair Mahfoodh Salih. (2024). "Effect of Covid-19 on kidney and Liver Functions." Bani Waleed University Journal of Humanities and Applied Sciences, 9, no. 5: 1-11.
  • Rana T. Altaee, Azzam A. Mosa , Farah Sameer Salh and Suhair Mahfoodh AL-abache, (2024). "Some Biochemical Parameters in Sera of Covid-19 Patients", MINAR International Journal of Applied Sciences and Technology, Volume 6, Issue 4, 2024, ISSN: 2717-8234.
  • Aveen A. Ibrahiem, Azzam A. Mosa, Lina Y. Mohammed (2024). "Estimation of oxidant, antioxidant and metabolic biomarkers in sera of diabetic rats administrated with parsley leaves extract and its isolated apigenin", Clinical Nutrition Open Science, Volume 54, Pages 113-126.
  • Mohammed A. Hami, Azzam A. Mosa, Iman A. Hami, Ali Y. Saeed, Qais O. Mohammed, Mousa A. Mousa, Midia A. Salih, (2023) "Diagnostic values and trace element status in prediabetes and diabetes mellitus", Clinical Nutrition Open Science, Volume 52,2023, Pages 193-201.
  • Khaleel, S. M., & Mosa, A. A. (2023). "Hormone Disorders and its Correlation with Lipid Profile and Oxidative Stress Biomarkers in Metabolic Syndrome Patients". Journal of Duhok University, 26(1), 403-418.
  • Abdulsattar Mosa A, Saleh Ali G, Selamoglu Z.(2023). "Survey on the Oxidative Stress Status and the Role of Antioxidants in Acute Myeloid Leukemia Therapy". J Pharm Care;11(3):165-172.
  • Azad Basheer saadi, Sherwan Ferman Salih, Azzam A. Mosa. (2022) "Serum Magnesium Levels Among Type 2 Diabetic Patients and Prediabetic Subjects in Duhok City/ Iraq". Duhok Medical Journal, Volume 16, Issue 1.
  • Mohammed Yaseen Khalaf, Ayad Ahmad Mohammed, Azzam Abdulsattar Mosa, Sardar Hassan Arif, Jihan Ahmed Mustafa (2021). "The correlation of antioxidant levels of breast cancer: A case controlled study". Medicine, 100:35.
  • Narmin S. Merza, Azzam A. Mosa, Iman H. Fahd Al-deen, Zainab H. Abdullah (2018) "Fingerprinting and genetic relationship among Escherichia coli strains producing B. Lactamase collected from urine using ERIC/PCR Assay". ZANCO Journal of Pure and Applied Sciences. 30 (3); 20-25.
  • Mosa, A. Gerber, J. Neunzig and Rita Bernhardt (2016) "Products of gut-microbial tryptophan metabolism inhibit the steroid hormone-synthesizing cytochrome P450 11A1". Endocrine, 53:610–614.
  • A. Mosa ,J.Neunzig ,A.Gerber ,J.Zapp ,F.Hannemann ,P.Pilak and R.Bernhardt (2015) "2-and 16β-Hydroxylase Activity of CYP11A1 and Direct Stimulatory Effect of Estrogens on Pregnenolone Formation". Journal of Steroid Biochemistry & Molecular Biology, 150, 1-10.
  • Azzam Mosa, Michael C. Hutter,Josef Zapp, Rita Bernhardt, and Frank Hannemann (2015) "Regioselective Acetylation of C21 Hydroxysteroids by the Bacterial Chloramphenicol Acetyltransferase I. " ChemBioChem. 2015, 16, 1670 – 1679.
  • J. Neunzig, Sánchez-Guijo, A. Mosa, M.F. Hartmann J. Geyer , S.A. Wudy and R. Bernhardt (2014). "A Steroidogenic Pathway for Sulfonated Steroids: The Metabolism of Pregnenolone Sulfate". The Journal of Steroid Biochemistry and Molecular Biology, Volume 144, Part B, Pages 324-333.
  • Arkan Fouad, Azzam Abdulsattar Mosa, Raeed Megeed Qadir (2013). "Extraction and Estimation of Some Trace Elements from Different Fish Species from Tigris River, Kurdistan Region of Iraq". Tikrit Journal of Pure Science; 18(3):52-55.
  • Azzam Abdulsattar Mosa,, Arkan Fouad Radeef and Khalid Subhi Ibrahim (2012) "Determination of Some Chemical Compositions in Muscle of Different Fish Species from Tigris River in North of Iraq". Al- Mustansiriyah J. Sci., Vol. 23, No 2.
  • Azzam Abdulsattar Mosa (2011) "Enzymatic Study in Sera of Chronic Renal Failure Patients Undergoing Hemodialysis". Journal of Educa tion& Science, 24 (2): 12-21.
  • Azzam Abdulsattar Mosa (2011) "The Effect of Some Risk Factors Participating in the Incidence of Chronic Renal Failure". Journal of Thi-Qar Science, 3 (1): 69-77.
  • Najlaa K. Issa, Azzam A.Mosa and Rana T. Ibrahim ( 2010) "Effect of Pregnancy Duration on the Levels of Some Biochemical Parameters in Pregnant Women". Journal of Thi-Qar Science, 2(2): 96-106.
  • R.M., Qadir and A.A., Mosa (2008) "Spectrophotometric Assay of Pyridoxine Hydrochloride (Vitamin B6) in Pharmaceutical Preparations and Serum Via Arsenazo III- Cerium (III) Reaction". Rafidain Journal of Science, , vol. (19), No. (2), 28 – 41.
  • Azzam Abdulsattar Mosa (2008) "The Effect of Oxidative Stress on the Levels of Some Enzymes and Trace Elements in Sera of Stomach Cancer Patients" Journal of Duhok University, 11 (2): 89-96.
  • Azzam Abdulsattar Mosa., Tareq Younis Ahmed and Nabiel Fadhil Hadid (2006) "Study the Levels of Some Antioxidants and Biochemical Parameters in Patients with Duodenal Ulcer in Ninavah Provinance" Rafidain Journal of science, 17 (4): 41-55.

  • ئەرك و سەرنجا من یا سەرەكی د ڤەكۆلینێ دا ل سەر خواندنا پێكهاتە و فەرمانا سیستەمێن سیتۆكڕۆم P450 (Cytochrome P450) و ئەنزیمێن دی یە، دگەل گەڕیان ل سەر شیانێن بكارئینانا وان د بوارێن تەكنۆلۆجیا زیندوویی (Biotechnology) و پزیشكی دا.
  • هەروەسا گرنگیپێدانێن من یێن ڤەكۆلینێ خواندنا ئەنزیم و پێكهاتەیێن زیندوو یێن چالاك (Bioactive compounds) بخۆڤە دگریت، ب ڕێكا جوداكرن، پاقژكرن، ناساندن، و دیاركرنا تایبەتمەندیێن وان ژ ژێدەرێن سروشتی یێن جودا، ب بكارئینانا تەكنیكێن كیمیایی-زیندوویی و شیكاری یێن جۆراوجۆر.
  • پشكەكا دی یا ڤەكۆلینێن من سەرنجێ ددەتە سەر خواندنا كاریگەریێن بیۆكیمیایی یێن نەخۆشیان ل سەر چالاكیا ئەنزیمان، ئاستێ هۆڕمۆنان، و چڕیا پێكهاتەیێن بیۆكیمیایی د شانەیێن زیندوو، پلازمایا خوینێ (Serum)، و شلەمەنیێن دی یێن لەشی دا، ب مەرەما تێگەهشتنا پێوەندیا د ناڤبەرا گوهۆڕینێن بیۆكیمیایی و بارودۆخێن جودا یێن فسیۆلۆجی و نەخۆشیێ دا.
  • د ڤان دوماهییان دا، گرنگیپێدانێن من یێن ڤەكۆلینێ بەرفەهتر لێ هاتینە دا كو خواندنا پێكهاتێ كیمیایی و توخمێن دەگمەن (Trace elements) د شانەیێن ئاژەلان دا بخۆڤە بگریت، ب سەرنجدان ل سەر پێشئێخستن و بجهئینانا ڕێكێن شیكاری بۆ دەرهێنان و خەمڵاندنا ڤان پێكهاتەیان، زێدەباری ڕوونكرنا ڕۆڵێ وان یێ زیندوو و گرنگیا وان د پاراستنا ساخلەمیا گشتی دا.

١. دیاركرنا تایبەتمەندیێن دژە-ئۆكسان (Antioxidant) یێن ماددەیێن Catechin و Apigenin یێن هاتینە جوداكرن ژ ڕووەكێن پزیشكی، و خواندنا كاریگەرییا وان ل سەر هندەک نیشاندەرێن زیندوو (Biomarkers) د جڕجڕکێن بەرهەڤبووی بۆ سترێسا ئۆكسانی. (نامەیا دكتۆرایێ)، ئەڤین ئەکرەم ئیبراهیم، زانكۆیا زاخۆ / كۆلیژا زانست / پشكا كیمیایێ.

٢. بەرهەڤكرنا پارتیکلێن نانۆ یێن کانزایی (metal Nanoparticles) ژ ڕووەكێ عەنسەل (Urginea maritima)، و هەڵسەنگاندنا هندەک كاریگەریێن بیۆكیمیایی و دژە-ئۆكسان یێن وان د ئاژەڵێن تاقیگەهێ دا. (نامەیا دكتۆرایێ)، نێوار ا. یاسین، زانكۆیا دهۆك / كۆلیژا زانست / پشكا كیمیایێ.

٣. خواندنا ناهاوسەنگیا هۆڕمۆنی و پێوەندییا وێ دگەل پرۆفایلێ چەوریێ (lipid profile) و ئۆكساندنا چەوریێ (lipid peroxidation) د نەخۆشێن تووشبوو ب نیشانمەکا مێتابۆلیکی (metabolic syndrome). (نامەیا ماستەرێ)، شوكریە مەحموود خەلیل، زانكۆیا دهۆك / كۆلیژا زانست / پشكا كیمیایێ.

٤. ڤەکۆلین ل سەر كاریگەرییا چارەسەریا كه‌ڵه‌شاخێ یا ته‌ڕ (الْحِجَامَة) ل سەر ئاستێ هۆڕمۆنان، ئەلیكترۆلایتان، کانزایێن گران، ئەنزیمان، و نیشاندەرێن مێتابۆلیکی و ئۆكسان/دژە-ئۆكسان د خوینا نەخۆشێن زەختا خوینێ یا بەرز دا: خواندنەکا بەردەوام (Follow-up Study). (نامەیا دكتۆرایێ)، کژین جەوزەل، زانكۆیا زاخۆ / كۆلیژا زانست / پشكا كیمیایێ.

٥. ژ ساڵا ٢٠٠٥ تا نوكە: من سەرپەرشتییا ١٩ پرۆژەیێن دەرچوونێ یێن بەکالۆریۆسێ (BSc) ل پشكا كیمیایێ / كۆلیژا زانست / زانكۆیا دهۆك كریە.