پاراستنا باخچەیان، بهێزکرنا زانستێ: توێژەرا دکتورایێ یا زانکۆیا دهۆکێ کۆدێ جینێتیکی یێ دارێن هرمێ ڤەدکەت ژ بۆ چاندنەکا بەرخودان دژی نەخوشیان

April 7, 2025, 12:24 p.m.

 

زانکۆیا دهۆک - 24ـی ئادارێ، 2025 - نڤیسینگەها ڕاگەهاندنا زانکۆیێ (UNPO) | د دەستکەڤتەکا ئەکادیمی یا شۆڕشگێڕ دا کو جینێتیکا هەڤچەرخ دگەل کاریگەریا چاندنێ یا ڕاستەقینە دگونجینیت، کاندیداتا دکتۆرایێ خانم سەبریە جرجیس زوبێر ژ پشكا زیندەوەرزانی ل کۆلیژا زانست ل زانکۆیا دهۆکێ (UOD)، ب سەرکەڤتیانە ناما دکتۆرایێ یا خۆ پاراست ب ناڤونیشانێ:

🧬 "جۆراوجۆریا جینێتیکی د هرمێ دا (Pyrus communis L) جینۆتایپینگ و دیارکرنا جینێ بەرگریێ ژ بۆ نەخۆشیا شەویتنا ئاگری ل هەرێما کوردستانێ/عیراق"

ڤەکۆلینا وێ نەب تنێ تێگەهشتنا جڤاکێ زانستی یێ جینێتیکا دارێن هرمێ دەولەمەند دکەت، بەلکو هەروەسا بەهایەکێ پراکتیکی هەیە د بەرخۆدانا نەخۆشیا شەویتنا ئاگری دا کو هەڕەشە ل رەز و باخچەیێن سەرانسەری هەرێما کوردستانێ و دەرڤەی وێ دکەت.

🎓 کۆمبوونەکا پاراستنا گرنگ برێڤەچوو ل ڕۆژا 24ـی ئادارێ، 2025، ل هۆلا سیمیناران یا کۆلیژا زانست. ژمارەکا ئەندامێن لیژنا ئەکادیمی یا ڕێزدار پشكداربوون، کو گرنگیا زانستی یا ڤێ پشكداریێ دیار دکەت.

👩‍🏫 سەرپەرشتیا تێزێ و پانێلا ئەکادیمی:

  • پ. ی. د. ئاڤێستا محمد علی – سەرپەرشتیار و ئەندام (زانکۆیا دهۆک)
  • پ. د. جەلادەت م. صالح – سەرۆک (زانکۆیا دهۆک)
  • پ. د. غەربیە هرمز دانیال – ئەندام (زانکۆیا دهۆک)
  • پ. د. ضیاء ئەیوب ئیبراهیم – ئەندام (زانکۆیا دهۆک)
  • پ. ه. د. یوسف محمد فەتاح – ئەندام (زانکۆیا زاخۆ)
  • پ. ه. د. علی محمد نوری – ئەندام (زانکۆیا کەرکووک)

🍐 پەیوەندیکرنا جینێتیکێ و بەرگریا چاندنێ:

 ڤەکۆلینا خانم سەبریە زوبێر ل سەر هەلسەنگاندنا جۆراوجۆریا جینێتیکی د ناڤبەرا جینوتایپێن هرمێ یێن خۆجهی ل هەرێما کوردستانێ و دیارکرنا جینێن بەرگریێ یێن پەیوەندیدار ب ئێرڤینیا ئامیلۆڤۆرا – فاکتەرێ بەکتریایی یێ بەرپرسیار ژ نەخۆشیا شەویتنا ئاگری. ئەڤ نەخۆشیە هەڕەشەیەکا گرنگە ل سەر بەرهەمێنانا فێقیێن پۆمێ یا جیهانی، و دبیتە ئەگەرێ زیانێن ئابووری یێن بەرفرەهـ.

کارێ وێ پشكدارە د:

  • بهێزکرنا بەرگریا چاندنێ ب ڕێیا پروگرامێن بێژینگکرنێ یێن ئارمانجکری
  • ئاگەهدارکرنا بڕێڤەبرنا باخچەیان ب تێگەهشتنێن جینێتیکی
  • باشترکرنا پاراستنا جۆراوجۆریا بایۆلۆجی یا چاندنێن هەرێمی
  • پشتەڤانیکرنا چاندنا دومدار ل عیراقێ

🌱 بەرەڤ داهاتیەكێ کەسکتر و ئارامتر: 

 ئەڤ ڤەکۆلینە بەرسڤەکا ڕاستەوخۆیە ژ بۆ فشارا  کەش و هەوایێ و پاتۆجێنان کو چاندنا هەرێمی ڕووبەڕووی دبیت. ب ڤەکۆلینا ئەرسەنالا جینێتیکی یا جۆرێن هرمێ یێن خۆمالی، ڤەکۆلین بناغەیێ دادنێت ژ بۆ:

  • پێشڤەبرنا جۆرێن فێقی یێن بەرخۆدان دژی نەخۆشیان
  • کێمکرنا گرێدایبوونا ب دەرمانێن کیمیاوی ڤە
  • پشتەڤانیکرنا دەستپێشخەریێن ئەمنیەتا خوارنێ
  • هاندانا چاندنا هوشیار ژ بۆ ژینگەهێ دگەل SDGs

📊 هەڤگونجاندنا ستراتیجی دگەل دیدگەها ڤەکۆلینێ یا زانکۆیا دهۆک:

 زانکۆیا دهۆک، د بن پلانا ستراتیجی 2023-2038 دا، پابەندە ب پێشڤەبرنا ڤەکۆلینا کو ڕاستەوخۆ سوودێ ددەتە جڤاکی، دگەل دومداریا ژینگەهی دگونجیت، و هاریکاریێن ئەکادیمی یێن جیهانی بهێز دکەت. ڤەکۆلینا خانم سەبریە مەبەستا زانکۆیێ دیار دکەت ژ بۆ بەرهەمئینانا زانینا کو گرنگە—زانستی ب رێکوپێک و کاریگەر ل سەر جڤاکی.

📚 پێنگاڤا ل دویڤ دا چیە؟ 

ئەنجام دێ د گۆڤارێن زانستی یێن چاندنێ یێن هەڤالسەنگاندی دا هێنە بەلاڤکرن و ل کۆنفرانسێن ناڤدەولەتی یێن پاتۆلۆجیا رووەکی، جینێتیک، و پێشکەڤتنا بەردەوام دا هێنە پێشکێشکرن.

ب ئێکخستنا جینۆمیکس، زانستا رووەکی، و چاڤدێریا ژینگەهی، ئەڤ ڤەکۆلینە زانکۆیا دهۆک وەک پێشەنگەکا هەرێمی د داهێنانا چاندنێ دا دیار دکەت، و نڤشەکێ نوی یێ زانایان ئامادە دکەت کو ئامادەنە چارەسەریا ئالنگاریێن ئەمنیەتا خوارنێ یێن سوبەهی بکەن.

📢پەیڤێن سەرەكی: 

  • جۆراوجۆریا جینێتیکی یا هرمێ ل کوردستانێ
  • بەرگریا شەویتنا ئاگری ل عیراقێ
  • ڤەکۆلینا دکتۆرایێ یا زانکۆیا دهۆک د پاتۆلۆجیا رووەکی دا
  • چاندنا بەردەوام ل ڕۆژهلاتا ناڤین
  • ڤەکۆلینا پشكا زیندەوەرزانی  یا زانکۆیا دهۆک

📍 راگەهاندنا زانکۆیا دهۆک | 24ـی ئادارێ، 2025

 🌐 سەردانا www.uod.ac بکە ژ بۆ پتر ئاگەهداربوون ل سەر دەستکەڤتنێن ڤەکۆلینێ یێن زانکۆیا دهۆک د زانستێن چاندنێ و بایۆلۆجی دا.

  • 📍 زانکۆیا دهۆک – کۆلیژا زانستێ
  • 📝 ڕاپۆرتکرن: فاطمە محمود علی و نیژین ا. علی
  • 📸 وێنەگرتن: ڕیاض رەمەضان ئەمین

وێنێن ڤێ بۆنەیێ ببینە