زانکۆیا دهۆک دیدارەکا زانستی ل دۆر ژینگەها کوردستانێ و پاراستنا بەردەوام ئەنجامددەت
زانکۆیا دهۆک، ١٨ـی گۆلانا ٢٠٢٦ | نڤیسینگەها ڕاگەهاندنا زانکۆیێ (UNPO)
وەکو پشکەک ژ پێگیرییا وێ یا ستراتیژی ب دۆمداریا ژینگەهێ، هۆشیاریی کەشوهەوای،
و پشکداریا جڤاکی، زانکۆیا دهۆک ب هەماهەنگی دگەل دەزگەهێ هەرمان یێ پاراستنا ژینگەهێ، دیدارەکا زانستی ڕێکخست ل ژێر ناڤێ: "ژینگەها سروشتێ کوردستانێ
و پاراستنا بەردەوام"
ئەڤ دیدارە ل سەنتەرێ کۆنفرانسان یێ زانکۆیێ ب پشکدارییا ئەکادیمی، بسپۆرێن
ژینگەهێ، بەرپرسێن حکومی، نوێنەرێن جڤاکێ سڤیل، و قوتابیان هاتە
ئەنجامدان، کۆ تێدا دووپاتی ل ڕۆلێ بەرچاڤ یێ زانکۆیا دهۆک هاتەکرن د
بەرەڤپێشبرنا بەرپرسیاریا ژینگەهی و گەشەپێدانا بەردەوام ل سەرانسەری
هەرێما کوردستانێ.
ئەڤ ڕێورەسمە ب ئامادەبوونا ڤان بەرێزان ب ڕێڤەچوو:
- د. داود سلێمان ئەتروشی، سەرۆکێ زانکۆیا دهۆک
- بەرێز عەباس غەزالی، نوێنەرێ دەزگەهێ بارزانی
- ڕاگر، مامۆستا و قوتابییێن زانکۆیێ، دگەل نوێنەرێن سازیێن حکومی.
زانکۆیا دهۆک دووپاتیێ ل پێگیریا خۆ ب بەرپرسیاریا ژینگەیی دکەت دیدار ب پەیڤا د.
داود سلێمان ئەتروشی دەستپێکر، کۆ تێدا گرنگیا پاراستنا ژینگەهێ بەرچاڤکر و تیشک
ئێخستە سەر دەستپێشخەریێن بەردەوام یێن زانکۆیا دهۆک بۆ بەردەوامیێ، ژ وان ژی:
- بەرفرەهکرنا ڕووبەرێن کەسک و پڕۆژەیێن چاندنا داران ل کەمپێ زانکۆیێ.
- هاندنا پەروەردە و هۆشیاریا ژینگەهی.
- پشتگریکرنا دەستپێشخەریێن چاندنا بەردەوام و هەمەڕەنگیا زیندەوەری.
- هاندنا ڤەکۆلینان ل سەر ئالنگاریێن کەشوهەوا و ژینگەهێ.
هەروەسا پارچە ڤیدیۆیەکا دۆکۆمێنتاری کۆ ژ لایێ زانکۆیا دهۆک ڤە هاتبوو
بەرهەمئینان، هاتە نیشاندان، کۆ پەیامەکا کاریگەر هەلگرتبوو دەربارەی
پاراستنا ژینگەهێ و گرنگیا بەرپرسیاریا هەڤپشک بۆ پاراستنا سامانێن سروشتی یێن
کوردستانێ.
پەنەلێن گفتوگۆیێ ژ چەندین دیدگەهان ڤە باس ل بەردەوامیا ژینگەهی کر دیدارا زانستی
ژ دوو پەنەلێن تایبەتمەند پێکهاتبوو کۆ ڕەهەندێن ژینگەهی، کەلتۆری، پەروەردەیی، و
سازیی یێن بەردەوامیێ گەنگەشە کرن.
پەنەلێ ئێکێ: سروشتێ کوردستانێ وەکو بنەمایێ گەشەیا کەلتۆری پەنەل ب ڕێڤەبەریا پ.
د. حسێن عوسمان عەبدولرەحمان بڕێڤەچوو، و تێدا پەیوەندیا د ناڤبەرا کەلتۆر،
ئاین، ئەدەبیات، و هۆشیاریا ژینگەهی دا هاتە شڕۆڤەکرن. پشکدارێن پەنەلی
پێکهاتبوون ژ:
- مەلا ناسح محەمەد عوسمان، ڕێڤەبەرێ گشتی یێ ئەوقافا دهۆکێ.
- م. فاخر مەلا عەلی عارف، نوێنەرێ دەزگەهێ هەرمان بۆ ڕەوشەنبیری و پاراستنا
ژینگەهێ.
- د. سگڤان عەبدولرەحمان تەها، مامۆستا ل کۆلیژا زمانان ل زانکۆیا دهۆک.
- م. زێرەڤان ئەمین، مامۆستا ل کۆلیژا زانستێن مرۆڤایەتی ل زانکۆیا دهۆک.
- م. ئیسماعیل ئیبراهیم محەمەد ساڵح، نوێنەرێ ئاژانسا خانی بۆ ڕەوشەنبیری و
ڕاگەهاندنێ.
بابەتێن گەنگەشەکرنێ پێکهاتبوون ژ:
- ڕۆلێ سازیێن ئایینی و مزگەڤتان د بەلاڤکرنا ڕەوشت و هۆشیاریا ژینگەهی دا.
- زیندیکرنا داب و نەریتێن ڕەسەن یێن کوردی کۆ پەیوەندی ب پاراستنا دارستان و
کانیان ڤە هەیە.
- ڕۆلێ ئەدەبیات، زمان و زانستێن مرۆڤایەتی د دۆکۆمێنتکرنا جوانیا سروشتێ
کوردستانێ دا.
- ڕۆلێ ڕاگەهاندن و سازیێن کەلتۆری د هاندنا ڕەفتارێن بەردەوام و بەرپرسیاریا
ژینگەهی دا.
پەنەلێ دووێ: نێزیکبوونێن کارگێڕی و تەکنیکی بۆ پاراستنا ژینگەهێ پەنەل ب
ڕێڤەبەریا پ. هـ. د. زوبەیدە ساڵح بڕێڤەچوو، کۆ باس ل ڕەهەندێن سازیی و
تەکنیکی یێن بەردەوامی و حوکمڕانیا ژینگەهی کر. پشکدارێن پەنەلی پێکهاتبوون ژ:
- م. ئەحمەد عەبدوڵڵا زوبێر، ڕێڤەبەرێ گشتی یێ پەروەردێ ل دهۆکێ.
- م. شڤان حەجی عیسا، نوێنەرێ ڕێڤەبەریا پۆلیسێن دارستان و ژینگێ ل دهۆکێ.
- م. دیار سادق سەعید، نوێنەرێ ڕێڤەبەریا باژێرڤانیا دهۆکێ.
- د. هەدار سەعید فەیزی، مامۆستا ل کۆلیژا ئەندازیاریا چاندنێ ل زانکۆیا دهۆک.
بابەتێن گەنگەشەکرنێ پێکهاتبوون ژ:
- تێکەلکرنا هۆشیاریا ژینگەهی د ناڤ پرۆگرامێن پەروەردەیی دا.
- ڕێکارێن یاسایی دژی بڕینا داران و ڕاڤکرنا نەیاسایی.
- پڕۆژەیێن کەسککرنا باژێڕی و بڕێڤەبرنا پاشماوەیان.
- ڕێبازێن زانستی بۆ چاندنا داران و گەشەپێدانا چاندنێ ب شێوەیەکێ دۆستێ ژینگەهێ.
پشکداران ب کۆدەنگی دووپاتکر کۆ پاراستنا کاریگەر یا ژینگەهێ پێدڤی ب هەماهەنگیەکا
بهێز هەیە د ناڤبەرا: ڤەکۆلینێن زانستی، سازیێن پەروەردەیی، سیاسەتێن حکومی و
چوارچێوەیێن یاسایی، دگەل هۆشیاری و پشکدارییا کۆمەلگەهێ.
ڕاسپاردەیێن زانستی بۆ کارێ ژینگەهی یێ بەردەوام ل دوماهیا دیدارێ دا، نوێنەرێن
دەزگەهێ هەرمان کۆمەکا ڕاسپاردەیان ڕاگەهاندن، ژ وان ژی:
- دابینکرنا ژینگەهەکا تایبەت و پرۆژەیێن کەسک ل ناڤا قوتابخانەیان دا.
- گونجاندنا بها و داب و نەریتێن ژینگەهی یێن کوردی د ناڤ پرۆگرامێن پەروەردەیی
دا.
- بهێزکرنا هۆشیاریا ژینگەهی د ناڤبەرا گەنجان و کۆمەلگەهێن خۆجهی دا.
- بەرفرەهکرنا هەڤکاریێ د ناڤبەرا زانکۆ، ڕێکخراوێن جڤاکێ سڤیل، و سازیێن
گشتی دا ل سەر دەستپێشخەریێن بەردەوامیێ.
پشتگریکرنا دیدگاها ستراتیژی یا زانکۆیا دهۆک و ئارمانجێن گەشەپێدانا بەردەوام
(SDGs) ئەڤ دیدارە دگەل پێشینەیێن ستراتیژی یێن بەرفرەهـ یێن زانکۆیا دهۆک دگۆنجیت
د بوارێن:
- پشکدارییا کۆمەلگەهێ و بەرپرسیاریا جڤاکی.
- گەشەپێدانا بەردەوام یا ب پشت بەستی ب ڤەکۆلینان.
- بەرەڤپێشبرنا ئارمانجێن نەتەوەیێن ئێکگرتی بۆ گەشەپێدانا بەردەوام (SDGs)، ب
تایبەتی:
- کارێ کەشوهەوای (ئارمانجا 13).
- ژیان ل سەر ئەردی (ئارمانجا 15).
- پەروەردا ب کوالێتی (ئارمانجا 4).
ب ڕێیا ڤان دەستپێشخەریان، زانکۆیا دهۆک بەردەوامە ل سەر بهێزکرنا ڕۆلێ خۆ وەکو
سازیەکا ئەکادیمی یا پێشەنگ کۆ تەرخانکریە بۆ گەشەپێدانا بەردەوام، چاڤدێریا
ژینگەهێ، و کاریگەریا جڤاکی.
ڤێرە کلیک بکە بۆ دیتنا وینەیان
نڤیسینگەها ڕاگەهاندنا زانکۆیێ، ١٨ـی گۆلانا ٢٠٢٦
راپۆرت: ڕوندک فازل عادل، بارین محەمەد ئەحمەد
وێنەگرتن: محەمەد ع. تاهر
پەیڤێن سەرەکی: دیدارا ژینگەهی یا زانکۆیا دهۆک، کۆنفرانسێ دۆمداریی ل
کوردستانێ، دەستپێشخەریێن کارێ کەشوهەوای یێن زانکۆیا دهۆک، پاراستنا ژینگەهێ ل
عێراقێ، گەشەپێدانا دۆمدار زانکۆیا دهۆک.