پێشڤەبرنا فیزیا پزیشکی ژ پێخەمەت چاڤدێریەکا ساخلەمیێ یا باشتر: زانکۆیا دهۆك ئێکەمین کۆربەندێ خۆ یێ ناڤدەولەتی ساز دکەت

Nov. 15, 2026, 10:44 a.m.

ل ژێر درووشمێ "پێکڤە بۆ چاڤدێریەکا ساخلەمیێ یا باشتر"، ئەڤ روودانە ناڤەندێن ئەکادیمی و بسپۆرێن ساخلەمیێ کۆمدکەتەڤە دا کو تیشکێ بێخیتە سەر رۆلێ گەشەسەندوو یێ فیزیا پزیشکی د چاڤدێریا نەخۆشان و پێشڤەبرنا کەرتێ ساخلەمیێ دا.

زانکۆیا دهۆك، ١٥ـی چریا دووێ ٢٠٢٦ | نڤیسینگەها راگەهاندنا زانکۆیێ (UNPO) — د

پێنگاڤەکا گرنگ دا بەرەڤ بهێزکرنا پەیوەندیان د ناڤبەرا پەروەردەیا زانستی و پراکتیکا

چاڤدێریا ساخلەمیێ دا، پشکا فیزیک ل کۆلیژا زانست ل زانکۆیا دهۆك، ئێکەمین

کۆربەندێ رۆژا جیهانی یا فیزیا پزیشکی ٢٠٢٦ (IDMP Symposium 2026) ل ژێر درووشمێ "پێکڤە بۆ چاڤدێریەکا ساخلەمیێ یا باشتر" رێکخست. ئەڤ کۆربەندە ب هەڤکاری دگەل چاپتەرێ زانکۆیا دهۆك یێ کۆمەلا قوتابیێن فیزیکێ (SPS) ل هۆلا پێشمەرگە ل سەنتەرێ

قوتابیان ل رۆژا ٥ـی چریا دووێ هاتە سازکرن، ب ئامادەبوونا سەرکردایەتیا زانکۆیێ،

مامۆستا، قوتابی و بسپۆرێن بیاڤێ ساخلەمیێ.

د رێورەسمان دا هەر ئێک ژ رێزداران: د. لقمان هادی حەسەن، هاریکارێ سەرۆکێ زانکۆیێ

بۆ کاروبارێن زانستی و خواندنا بلند؛ د. نەبەز ئیبراهیم محەمەد، هاریکارێ سەرۆکێ زانکۆیێ بۆ کاروبارێن قوتابیان؛ و د. محەمەد عەزیز ئیبراهیم، راگرێ کۆلیژا زانست، دگەل هەژمارەکا بەرچاڤ ژ مامۆستا و قوتابیان ئامادە بوون.

پشتی نیشاندانا کورتەڤیدیۆیەکێ دەربارەی گرنگیا فیزیکێ و بکارئینانێن وێ، د. رێڤینك

عەلی رەمەزان، سەرۆکێ پشکا فیزیك، پەیڤا ڤەکرنێ پێشکێشکر و تێدا دوپاتی ل سەر

گرنگیا رۆژ ب ڕۆژ یا فیزیا پزيشكی د سیستمێ ساخلەمیا سەردەم دا کر. هەروەسا ناڤهاتی

تیشك ئێخستە سەر رۆلێ پشکێ یێ کو ژ خواندنگەهـ و وانەگۆتنێ دەرباز دبیت، نەخاسمە د

رێبەریکردنا قوتابیان بەرەڤ پێشڤەچوونا زانستی، ئاشنابوون ب بوارێن نوی یێن مەعریفەتێ، و بکارئینانا پراتیکی یا فیزیکێ بۆ دابینکرنا پێدڤیێن جڤاکی و پیشەیی.

گرێدانا فیزیکێ ب پراکتیکا چاڤدێریا ساخلەمیێ ڤە

كۆربەندی چەندین پێشکێشکرن و پانێل بخۆڤەگرتن کو تێدا رۆلێ فیزیا پزیشکی د

ناڤەندێن ساخلەمیێ دا و گرنگیا بهێزکرنا هەڤکاریا د ناڤبەرا زانکۆیان و ستافێ

پزیشکی دا هاتنە گەنگەشەکرن.

د پانێلی دا چەندین بابەتێن گرنگ ژ لایێ: د. حەمدی عیسمەت تاهر، سەرۆکێ پشکا تیشکێ

ل نەخۆشخانا ئازادی یا فێرکاری؛ سەمیر هاشم محی الدین، هاریکارێ راگرێ کۆلیژا

پلانسازیا شار و هەرێمان؛ و هێڤان عەدنان عەبدوڵڵا، فیزیستێ پزیکشی ل نەخۆشخانا ژیان یا تایبەت هاتنە پێشکێشکرن. پانێل ژ لایێ رانیا سەردار محەمەد مەعسووم، سەرۆکا لقا کۆمەڵەیا

قوتابیێن فیزیکێ ڤە هاتە برێڤەبرن.

دانوستاندنان تیشک ئێخستە سەر رۆلێ گرنگ یێ فیزیستێن پزیشکی د پشتەڤانیکرنا خزمەتگوزاریێن تەندروستی دا ب رێیا بکارئینانا پرەنسیپ و تەکنۆلۆژیایێن زانستی. فیزیا پزیشکی بیاڤەکێ فرەپسپۆری یە کو فیزیك، پزیشکی و تەکنۆلۆژیایێ ب ئێك ڤە گرێددەت، دگەل هەبوونا بکارئینانێن بەرفرەهـ د وێنەگرتنا نوژداری (Medical imaging)، چارەسەریا ب تیشکێ (Radiation therapy)، نوژداریا ئەتۆمی (Nuclear medicine)، و خۆپاراستن ژ تیشکێ (Radiation protection) دا. فیزیستێن پزیشکی پشکداریێ د بکارئینانا پاراستی و کارتێکەر یا تەکنۆلۆژیایێن پزیشکی، دڵنیابوون ژ کوالێتیا ئامیران، و پاراستنا نەخۆش و ستافێ ساخلەمیێ دا دکەن. ئەڤ بەرپرسیارەتیە دبنە ئەگەر کو ئەڤ پسپۆریە ببیتە بەشەکێ بناغەیی ژ سیستەمێن ساخلەمیێ یێن سەردەم. رێکخراوا ناڤدەولەتی یا فیزیا پزیشکی (IOMP) و رێکخراوا ساخلەمیا جیهانی (WHO) پێزانینێن زێدەتر ل دۆر ڤێ پیشەیێ و پشکداریا وێ د کوالێتی و ئێمناهیا چاڤدێریا تەندروستی دا بەلاڤ دکەن.

بهێزکرنا هەڤپەیمانیێن ئەکادیمی و پیشەیی

بەرنامێ کۆربەندێ ب رێزلێنان ل سازیێن پشتەڤان و ستافێ ناڤەندێن تەندروستی یێن پشکدار ب دوماهی هات، ژ وان ژی: نەخۆشخانا ژیان یا تایبەت، نەخۆشخانا شیلان، کۆمپانیەکا دەرمانسازیێ، و تاقیگەهەکا هەناسەدانێ یا پزیشکی. هەروەسا پشکداربوویان سەرەدانا پێشانگەهەکێ کر کو گرنگی و بکارئینانێن فیزیا نوژداری نیشان ددان.

پێشانگەهـ و دانوستاندنێن هەڤپێچ بوونە سەکۆیەک بۆ ئالوگۆرکرنا هزران و لێگەریان ل

دەرفەتێن پێشڤەبرنا فیزیا نوژداری ل سەرانسەری زانکۆ، نەخۆشخانە و دامەزراوەیێن

تەندروستی ل هەرێما کوردستانێ. هەروەسا گرنگیا هەڤکاریا نێزیکتر د ناڤبەرا پشکێن

ئەکادیمی و دابینکەرێن خزمەتگوزاریێن تەندروستی دا بەرچاڤکر بۆ پشتەڤانیکرنا گەشەپێدانا پیشەیی، ئاڵوگۆڕکرنا ئەزموونێن کرداری، و گرێدانا زانینا زانستی ب پێدڤیێن کەرتێ ساخلەمیێ ڤە.

پشتەڤانیکرنا کارێن ل پێشین یێن ستراتیژی یێن زانکۆیا دهۆك

ئەڤ سمپۆزیۆمە رەنگڤەدانا پێگری و پابەندبوونا زانکۆیا دهۆكە ب پێشڤەبرنا پەروەردەیا فرەبیاڤ، ب هێزکرنا شیانێن قوتابیان ب رێیا تێکەڵبوون دگەل بوارێن پیشەیی، و ب هێزکرنا پشکداریا زانکۆیێ د جڤاکی دا. ب رێیا گرێدانا خواندنا فیزیکێ ب پراکتیکا تەندروستی ڤە، ئەڤ دەستپێشخەریە پشتەڤانیێ ل گەشەپێدانا زانینا زانستی و هوشیاریا پیشەیی دکەت و هاندەرا هەڤکاریێ یە د ناڤبەرا سازیێن ئەکادیمی و تەندروستی دا.

ئەڤ چالاکیە ب ئاوایەکێ تایبەت پشکداریێ د بجهئینانا کارێن ل پێشین یێن ستراتیژی یێن زانکۆیێ دا دکەت، نەخاسمە: "دامەزراوەیا پێشەنگ د خواندنا بلند دا"، "ب هێزکرنا شیانێن قوتابیان"، و "پشکداریا کارتێکەر د جڤاکی دا"، کو د پلانا ستراتیژی یا زانکۆیا دهۆك (٢٠٢٣–٢٠٣٨) دا هاتینە دیارکرن.

ڤێرە کلیك بکە بۆ دیتنا وێنەیان

نڤیسینگەها راگەهاندنا زانکۆیێ، ١٥ـی چریا دووێ، ٢٠٢٦

راپۆرت: نیبار حاجی حسێن
وێنە: محەمەد ع. تاهر

پەیڤێن سەرەکی یێن نووچەی:

فیزیا نوژداری | رۆژا جیهانی یا فیزیا نوژداری ٢٠٢٦ | کۆلیژا زانست یا زانکۆیا دهۆك

| فیزیا نوژداری و خزمەتگوزاریێن ساخلەمیێ | هەڤکاریا ئەکادیمی و تەندروستی.