زانکۆیا دهۆک رۆژا جیهانی یا كەلەپۆری ساخ دکەت: بهێزکرنا پەیوەندیێن ناڤدەولەتی دگەل رێكخراوا سندووقا جیهانی یا شوینواران (WMF)

April 19, 2026, 2:04 p.m.

زانکۆیا دهۆک – ١٩ـی نیسانێ ٢٠٢٦ | نڤیسینگەها راگەهاندنا زانکۆیێ (UNPO) – وەک پێنگاڤەکا گرنگ بۆ پاراستنا ناسنامەیا کەلتووری و پێشڤەبرنا پاراستنا باژێڕی، زانکۆیا دهۆک رۆژا جیهانی یا مۆنۆمێنت و جهێن شینواری (World Heritage Day) ل رێکەڤتی ١٨ـی نیسانا ٢٠٢٦ـێ ساخ کر. ئەڤ چالاکییە ژ لایێ پشکا پلانسازیا شار ل کۆلێژا پلانسازیا شار و هەرێمان هاتبوو رێکخستن، تێدا تەکەزی ل سەر پێگرییا زانکۆیێ بۆ پاراستنا کەلەپۆری هاتە کرن ب رێکا فەرمیکرنا هەڤپشکیا ناڤدەولەتی دگەل سندووقا جیهانی یا شوینواران (WMF).

خالەکا سەرەکی د ڤێ هەلکەڤتێ دا راگەهاندنا هەڤپشکیا دگەل (WMF) بوو. ل شواتا ٢٠٢٦ زانکۆیا دهۆک رێکەڤتنەکا ئەکادیمی یا دیرۆکی ئیمزا کر بۆ دامەزراندنا "پەیمانگەها سۆزان دیل بوس بۆ پاراستنا کەلەپۆری Suzanne Deal Booth Institute for Heritage Preservation". ئەڤ هەلکەڤتە بوو سەکۆیەک بۆ نیشاندانا تێکەلبوونا زانکۆیێ د ڤێ هەڤپشکیا ناوازە دا، کو ئارمانج ژێ پڕکرنا کەلەکا د ناڤبەرا ڤەکۆلینێن ئەکادیمی و کارێ پراکتیکی یێ پاراستنێ دا یە.

ب درووشمێ "بەرسڤدانا فریاگوزار بۆ کەلەپۆرێ زیندی د ناڤ ململانێ و کارەساتان دا"، چالاکیێ تەکەزی ل سەر رۆلێ زانکۆیا دهۆک وەک هەڤپشکەکێ سەرەکی د پەیمانگەها سۆزان دیل بوس دا کر، کو دبیته ئەندام د تۆڕەکا جیهانی یا ناڤدار دا کو ئەڤ زانکۆیە تێدا پشکدارن:

کۆلەکێن هەڤکاریا دگەل WMF:

  1. هەڤپشکیێن ئەکادیمی: گرێدانا خواندنا بلند ب کارێ مەیدانی ل سەر ئاستێ جیهانی.
  2. راهێنانا پیشەیێن کەلەپۆری: بهێزکرنا شارەزاییێن پراکتیکی د بوارێ بەربڕین و کارێن ئاسنی دا بۆ پەیداکرنا دەلیڤێن کاری.
  3. تۆڕێن پیشەیی: ئالوگۆڕکرنا زانیاریان ب رێکا دەسپێشخەریێن جیهانی وەک WMF Watch.
  4. ڤەکۆلین و هەلسەنگاندن: پێشڤەبرنا مێتۆدێن پاراستنێ یێن زانستی کو د گونجای نە بۆ دەڤەرێن تووشی شەڕی بووین.

سیمینار و پێشانگەها قوتابیان:

  • ل سەر ئاستێ ناڤدەولەتی، ئالیساندرا پێرۆزێتۆ، رێڤەبەرا هەرێمی یا رۆژهەلاتا ناڤەراست و باکوورێ ئەفریقیا ل WMF، پەیامەک ب رێیا ئۆنلاین پێشکێش کر و تێدا باس ل گرنگیا ستراتیژی یا ڤێ هەڤکاریێ بۆ ئاڤاکرنا نڤشەكێ نوی یێ سەركردێن پاراستنێ کر.
  • د. شرین یونس اسماعیل سیمینارەک ب ناڤێ "دۆکیومێنتکرنا شوینواران ل دەڤەرێن شەڕی ب بکارئینانا تەکنۆلۆژیایێن پێشکەڤتی" پێشکێش کر.
  • قوتابیێن پلانسازیا شار پۆستەرێن پڕۆژەیێن خۆ نیشان دان کو تێدا گرنگی ب جهێن وەک: کۆچکا دلبێ و باژێڕێ ئاکرێ یێ مێژوویی و ئەلقوشێ و گەڕەکێن دیرۆکی یێن دهۆکێ یێن جوهییان و شەهیدان هاتبوو دان.

ئارمانجێن ستراتیژی:

پشکا پلانسازیا شار ب ڤێ هەڤکاریێ دخوازیت کەلەکا نەبوونا شارەزاییێن تەکنیکی ل دەڤەرێ پڕ بکەت، ب رێیا:

  • پاراستنا ناسنامەیا کەلتووری یا هەرێما کوردستانێ ب ستراتیژیێن پێشکەڤتی.
  • رێخۆشکرن بۆ مامۆستا و قوتابیان دا کو شارەزاییێن بلند یێن پاراستنێ ژ شارەزایێن جیهانی وەربگرن.
  • تێکەلکرنا فێربوونا مەیدانی د ناڤ پڕۆگرامێ خواندنێ دا.

ئەڤ هەڤکاریە ب شێوەیەکێ راستەوخۆ پشتەڤانیا پلانێن ستراتیژی یێن زانکۆیا دهۆک (٢٠٢٣-٢٠٣٨) دکەت ب تایبەتی:

  • هاریکاریا ئەکادیمی یا ناڤدەولەتی و بەشداریکرنا جیهانی.
  • هەڤپشكیا ستراتیژی بۆ چارەسەرکرنا ئاستەنگێن ناڤخۆیی ب رێیا چارەسەریێن جیهانی.

بۆ دیتنا وێنەیان ڤێرە کلیک بکە

نڤیسینگەها راگەهاندنا زانکۆیێ – ١٩ـی نیسانێ، ٢٠٢٦

راپۆرت ژ لایێ: فاطمه‌ محمود علی، ئەلند کمال عثمان

وێنەگر: عمر سەباح نوری

پەیڤێن سەرەکی:

  • سندووقا جیهانی یا شوینواران (WMF)
  • پاراستنا کەلەپووری
  • پەیمانگەها سۆزان دیل بوس
  • پلانسازیا شاران ل کوردستانێ
  • رۆژا جیهانی یا کەلەپۆری