ستافێ ئەکادیمی

May 26, 2026, 2:17 a.m.
مردان رفعت ابو زید (ماستەر)
None
مامۆستا د ئەدەب / کەلتور-رومان دا

زمانێ كوردى
كولیژا پەروەردا بنیات
زانکۆیا دهۆك

ماستەر، ئەدەب / کەلتور-رومان، کولیژا پەروەردا بنیات، زانكويا دهوك، 2021.

بەكالۆريۆس، زمانێ کوردی، کولیژا پەروەردا بنیات،زانكويا دهوك، 2012.

ئەزموونا من یا وانەگوتنا زانکۆیێ وەک ڕێڕەوەکێ ئەکادیمی یێ دەولەمەند و جۆراوجۆر دهێتە هەژمارتن، کو بۆ چەندین سالان و بوارێن زانستی یێن جودا درێژ بوویە، و ئەڤێ چەندێ ڕۆلەکێ مەزن هەبوو د زێدەکرنا شارەزاییێن من یێن زانستی و بێداگۆجی (پەروەردەیی) دا. من ل سالا 2013ێ دەست ب وانەگوتنا بابەتێ "کوردۆلۆجی" کر ل کۆلێژا پەروەردەیا وەرزشی و زانستێن وەرزشێ ل زانکۆیا دهۆکێ، کو تێدا من تیشکدهاڤێتە سەر چەمکێن بنەرەتی یێن گرێدای ب ناسنامە و کەلتوورێ کوردی د ناڤ

چوارچۆڤەکێ زانستی و مێتۆدی دا.

د قوناغا د ناڤبەرا سالێن 2014 تا 2019ێ دا، ئەزموونا من یا وانەگوتنێ ل کۆلێژا پەروەردەیا بنگەهین بەرفەرهتر لێ هات، کو من وانەیا کوردۆلۆجی بۆ قوتابیێن چەندین پشکێن جودا گۆت، ژ وان ژی: (دیرۆک، زمانێ ئینگلیزی، دەروونناسی، زانست، و بیرکاری). ئەڤێ جۆراوجۆرییا د پسپۆرییان دا دەلیڤە بۆ من ڕەخساند کو شێوازێن وانەگوتنێ یێن نەرم پەرە پێ بدەم کو ل گەل جوداهیێن تاکەکەسی و پاشخانێن مەعریفی یێن جودا یێن قوتابیان بگونجن، ب جەختکرن ل سەر گرێدانا بابەتی ب ڕاستیا کەلتووری و جڤاکی ڤە.

لێ ژ سالا 2021ێ و هەتا سالا 2026ێ، من د پشکا زمانێ کوردی دا دەست ب وانەگوتنێ کر، و من ئەرکێ گوتنا کۆمەکا بابەتێن پسپۆری گرتە ئەستۆ، وەک: (کارگێڕی و سەرپەرشتیاری، فۆلکلۆر، ڕێبازێن ئەدەبی، و ڤەکۆلینا زانستی). ئەڤێ قۆناغێ پشکداری کر د کویرکرنا شارەزاییێن من یێن ئەکادیمی دا، ب تایبەتی د بوارێ سەرپەرشتیاریا زانستی و پێشخستنا کارامەییێن ڤەکۆلینێ ل دەف قوتابیان.

ل سالا خواندنێ 2025–2026، من بابەتێ فۆلکلۆری بۆ قوتابیێن پشکا زمانێ کوردی ل کۆلێژا پەروەردەیا بنگەهین/ئامێدیێ گۆت، کو تێدا من جەخت ل سەر دیارکرنا گرنگیا کەلتوورێ مللی وەک پێکهاتەیەکێ بنەرەتی یێ ناسنامەیا کەلتووری کر، د گەل بکارئینانا مێتۆدێن شیکاری یێن سەردەم د خواندنا دەقێن فۆلکلۆری دا.

چالاکیێن من یێن ئەکادیمی کۆمەکا پشکداریێن زانستی و ڕاگەهاندنێ ل خۆ دگرن، کو مەرەم ژێ پشتەڤانیکرنا ڤەکۆلینا زانستی و ب هێزکرنا پێوەندییا مەعریفی یە د بوارێ زمان و ئەدەبێ کوردی دا. من پشکداری د پتر ژ 15 وۆرکشۆپێن زانستی دا کریە کو بابەتێن زمانەوانی، ئەدەبی و مێتۆدی ب خۆ ڤە دگرتن، هەروەسا پشکداری د پتر ژ 10 کۆنفرانسێن زانستی دا کریە، کو ڕۆلەکێ کارا هەبوو د گوهۆڕینا شارەزاییێن ئەکادیمی وmگەنگەشەکرنا نووترین پێشهاتێن ڤەکۆلینێ دا.
زێدەباری ڤێ چەندێ، من بەرنامەیەکێ تەلەفزیۆنی ب ناڤێ (چرا) ل سەر شاشەیا ATV بۆ ماوێ سالەکێ پێشکێش کر، کو تێدا بابەتێن کەلتووری و زمانەوانی یێن گرێدای ب جڤاکێ ئەکادیمی و ڕایا گشتی ڤە دهاتنە باسکرن. هەروەسا بۆ ماوێ نەهـ هەیڤان وەک پێشکێشکارێ بەرنامێ (ڤاڤێر) ل ڕادیۆیا زانکۆیا دهۆک کار کریە، کو ئەڤ بەرنامەیە ل سەر بابەتێن فکری، کەلتووری و ئەدەبی چڕ ببوو.
ئەڤ پشکدارییە هەمی نیشانەیا گرنگیپێدانا منن بۆ بەرفەرهکرنا بازنێ چالاکیێن ئەکادیمی ل دەرڤەی چوارچۆڤێ کلاسیک یێ زانکۆیێ، و گرێدانا ڤەکۆلینا زانستی ب سەکۆیێن ڕاگەهاندنێ و کەلتووری ڤە، ب وی ئاوایێ کو پشکداریێ د ب هێزکرنا پێگەهێ زمانێ کوردی و بەلاڤکرنا هشیاریا ئەکادیمی د ناڤ جڤاکی دا بکەت.

البحث العلمي

گرنگیپێدانێن من یێن ڤەکۆلینێ ل سەر ئەدەب و زمانێ کوردی چڕ دبن، ب گرنگیپێدانەکا تایبەت ب ڤەکۆلینا ڕەگەزێن ئەدەبی یێن سەرەکی، ب تایبەتی ڕۆمان، هەلبەست و فۆلکلۆر، ل ژێر ڕۆناهیا نێزیکاتیێن ڕەخنەیی و زمانەوانی یێن سەردەم.
ئەز گرنگیێ ب شیکارکرنا ئاڤاهیێن ڤەگێڕانێ د ڕۆمانا کوردی دا ددەم، و چەوانیا نیشاندانا کێشەیێن جڤاکی و کەلتووری و ئاڤابوونا ناسنامێ د ناڤ دەقێن ڕۆمانێ دا. هەروەسا، ل سەر هەلبەستا کوردی دکۆلم ژ لایێ تایبەتمەندیێن وێ یێن جوانکاری و زمانەوانی، و گوهۆڕینێن وێ یێن هونەری د ناڤبەرا کلاسیک و نوویاتیێ دا. و د بوارێ فۆلکلۆری دا، ڤەکۆلینێ ل سەر بکارئینانا میراتێ مللی وەک پێکهاتەیەکێ کەلتووری د ناڤ دەقێ ئەدەبی دا دکەم، و ڕۆلێ وی د ئاڤاکرنا "بیرا کۆم" (الذاكرة الجمعية) دا. هەروەسا گرنگیپێدانێن من ڤەکۆلینا زمانێ کوردی ژی ل خۆ دگریت، وەک هەمبێزکەرەک بۆ گۆتارا ئەدەبی و ئامرازەک بۆ دیاربوونا ڕەنگ و جەمسەرێن وێ یێن کەلتووری.

ژ سالا 2021ێ وەرە، ئەز ئەرکێ سەرپەرشتیاریا ئەکادیمی د پشکا زمانێ کوردی دا ل زانکۆیا دهۆکێ ئەنجام ددەم، کو تێدا پشکداریێ د دویڤچوونا ڤەکۆلینێن زانستی یێن قوتابیێن خواندنا زانکۆیێ (بەرایی) دا دکەم، و ڕێنماییکرنا وان ب شێوەیەکێ مێتۆدی و زانستی بۆ بەرهەڤکرنا پرۆژە و تێزێن وان. ئەڤ سەرپەرشتیارییە تیشکێ دهاڤێژیتە سەر بهێزکرنا کارامەییێن ڤەکۆلینێ ل دەف قوتابیان، و دابینکرنا پێگیریکرنێ ب مێتۆدۆلۆژیا زانستی د شیکاریا زمانەوانی و ئەدەبی دا، ب جەختکرن ل سەر کوالیتیا ناڤەرۆکا ئەکادیمی و دروستیا دۆکیۆمێنتکرنا ژێدەران.
هەروەسا کارێ من یێ سەرپەرشتیاریێ پشتەڤانیکردنا قوتابیان ل خۆ دگریت بۆ هەلبژارتنا بابەتێن ڤەکۆلینێ یێن گرێدای ب ئەدەب و زمانێ کوردی ڤە، د گەل پێشکێشکرنا تێبینیێن ڕەخنەیی یێن کو پشکداریێ د پەرەپێدانا ئاڤاهیێ تیۆری و شیکاری یێ ڤەکۆلینێن وان دا دکەن. مەرەم ژ ئەڤێ چالاکیێ بلندکرنا ئاستێ زانستی یێ بەرهەمێن ڤەکۆلینێ یە د ناڤ پشکێ دا، و چەسپاندنا کەلتوورێ ڤەکۆلینا ئەکادیمی یا توندوتۆل و ڕەسەن.